રશિયામાં ભગવદ ગીતા પર પ્રતિબંધ મૂકવાનો દાવો થયો હતો, મોદી તરફથી પુતિનને મળેલી આ ભેટ ખાસ કેમ છે ?

એ જાણીને નવાઈ લાગશે કે પીએમ મોદીએ પુતિનને ભેટ આપેલી ભગવદ ગીતા રશિયામાં પહેલાથી જ ચર્ચાનો વિષય બની ચૂકી છે. એક સમયે, રશિયામાં ગીતા પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગ કરવામાં આવી રહી હતી

એસવીએન,નવી દિલ્હી

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ગુરુવારે રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનને રશિયનમાં અનુવાદિત ગીતાની એક નકલ ભેટમાં આપી. Xpost પર માહિતી શેર કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું કે ગીતાના ઉપદેશો વિશ્વભરના લાખો લોકોને પ્રેરણા આપે છે. પરંતુ એ જાણીને આશ્ચર્ય થશે કે પીએમ મોદીએ પુતિનને રજૂ કરેલી ભગવદ્ ગીતાની નકલના સંસ્કરણ અંગે રશિયામાં પહેલાથી જ એક દાવો દાખલ કરવામાં આવ્યો છે . એક સમયે, રશિયામાં ગીતા પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગ કરવામાં આવી હતી. પરંતુ રશિયન કોર્ટે હિન્દુ ધાર્મિક ગ્રંથ ભગવદ્ ગીતાના સંસ્કરણ પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગને ફગાવી દીધી હતી.

ગીતાને ‘ ઉગ્રવાદી ‘ જાહેર કરવાની માગ

રશિયામાં ગીતા પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગ કરતો કેસ 2011 નો છે . એક અહેવાલ મુજબ, સાઇબેરીયન શહેર ટોમ્સ્કના ફરિયાદીઓએ ગીતાના એક સંસ્કરણને ” ઉગ્રવાદી ” જાહેર કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો . આનાથી ગીતા હિટલરના મેઈન કેમ્ફની પેરોડી બની ગઈ હોત . રશિયન વિદેશ મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી કે તપાસનું કેન્દ્ર ધાર્મિક ગ્રંથ નહીં , પરંતુ તેનું અર્થઘટન હતું.

‘ ભગવદ ‘ ગીતા એઝ ઈટ ઈઝ’ નામનું ગીતાનું આ સંસ્કરણ હરે કૃષ્ણ ચળવળ દ્વારા વિતરિત કરવામાં આવ્યું હતું . વકીલ એલેક્ઝાન્ડર શાખોવે હરે કૃષ્ણ ચળવળનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું. આ વિવાદાસ્પદ ટિપ્પણી ઇન્ટરનેશનલ સોસાયટી ફોર કૃષ્ણ કોન્શિયસનેસ ( ઇસ્કોન) ના સ્થાપક એ.સી. ભક્તિવેદાંત સ્વામી પ્રભુપાદ દ્વારા લખવામાં આવી હતી . રશિયામાં હરે કૃષ્ણ સમુદાય માને છે કે આ કેસ રશિયન ઓર્થોડોક્સ ચર્ચ દ્વારા તેમની પ્રવૃત્તિઓને પ્રતિબંધિત કરવાના પ્રયાસનું પરિણામ હતું.

ભારતે વ્યક્ત કરી હતી કડક પ્રતિક્રિયા

કેસ જૂન 2011 માં શરૂ થયો હતો અને 19 ડિસેમ્બરે ચુકાદો જાહેર થવાનો હતો , પરંતુ માનવ અધિકાર લોકપાલની વિનંતી પર તેને 28 ડિસેમ્બર , 2011 સુધી મુલતવી રાખવામાં આવ્યો હતો . જોકે , ચુકાદો જાહેર થયો ત્યારે સેન્ટ્રલ લોકપાલ વ્લાદિમીર લુકિન કે ટોમ્સ્ક લોકપાલ નેલી ક્રેચેટોવા કોર્ટમાં હાજર નહોતા. તે સમયે, ભારતના તત્કાલીન વિદેશ પ્રધાન, એસ.એમ. કૃષ્ણાએ રશિયન રાજદૂત એલેક્ઝાન્ડર કડાકિનને આ કેસનો સખત વિરોધ કર્યો હતો. કૃષ્ણએ જણાવ્યું હતું કે હિન્દુ અધિકારોના સંભવિત ઉલ્લંઘન અંગે રશિયામાં ભારતીયોમાં વ્યાપક રોષ છે. ભગવદ્ ગીતા હિન્દુઓના સૌથી લોકપ્રિય અને આદરણીય ગ્રંથોમાંનું એક છે , જે ભગવાન કૃષ્ણ અને અર્જુન વચ્ચેના સંવાદનું વર્ણન કરે છે.

પીએમ મોદીની પુતિનને આપેલી આ ભેટ કેમ ખાસ છે ?

નિષ્ણાતો માને છે કે નવી દિલ્હી માટે , રશિયાને ગીતા ભેટ આપવાનો સંદેશ સ્પષ્ટ છે. ભારત રશિયાને પોતાની નજીક રાખવા માગે છે , પરંતુ તે પશ્ચિમથી પોતાને દૂર રાખવાનું પણ ટાળવા માગે છે. આધ્યાત્મિક અને ઐતિહાસિક સંબંધો પર ધ્યાન કેન્દ્રીત કરીને, ભારત એક રાજદ્વારી માર્ગ બનાવી રહ્યું છે જે વૈશ્વિક વાતાવરણ વધુને વધુ ધ્રુવીકરણ અને તંગ બનતું જાય છે ત્યારે પણ સતત સંવાદ સુનિશ્ચિત કરશે .