હોર્મુઝ સંકટ દરમિયાન ભારતે એલપીજીનો પુરવઠો જાળવી રાખ્યો

રિફાઇનરીઓમાં 54 ટકા ઉત્પાદન વધાર્યું, અમેરિકા સહિત અનેક દેશોમાંથી વધારાનો પુરવઠો મેળવી ઊર્જા સંકટનો સફળતાપૂર્વક સામનો કરાયો

નવી દિલ્હી:

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ચાર મહિના સુધી સર્જાયેલા ઊર્જા સંકટ દરમિયાન ભારત સરકારે ઝડપી અને અસરકારક પગલાં લઈને દેશમાં એલપીજી (રસોઈ ગેસ) અને અન્ય પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનો પુરવઠો અવિરત જાળવી રાખ્યો છે. કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ જણાવ્યું કે ભારતના 12 એલપીજી વહાણોએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ સફળતાપૂર્વક પાર કર્યો હતો અને સંકટ દરમિયાન સરકાર દ્વારા લેવામાં આવેલા વિવિધ નિર્ણયો દેશને મોટા ઊર્જા સંકટમાંથી બહાર લાવવામાં સફળ રહ્યા છે.

રિફાઇનરીઓમાં ઝડપથી એલપીજીનું ઉત્પાદન વધારાયું

કેન્દ્રીય મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ જણાવ્યું કે દેશમાં કેટલીક એવી રિફાઇનરીઓ હતી જ્યાં અગાઉ ક્યારેય એલપીજીનું ઉત્પાદન થતું નહોતું. સંકટની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને થોડા જ દિવસોમાં જરૂરી તકનીકી ફેરફારો કરવામાં આવ્યા અને એલપીજીનું ઉત્પાદન નોંધપાત્ર રીતે વધારવામાં આવ્યું. પરિણામે દૈનિક ઉત્પાદન 35 હજાર મેટ્રિક ટનથી વધીને 54 હજાર મેટ્રિક ટન થયું, જે લગભગ 54 ટકાનો વધારો દર્શાવે છે. આ વધારાના ઉત્પાદનને કારણે દેશની ઘરેલુ જરૂરિયાતો પૂરી કરવામાં મોટી મદદ મળી.

અમેરિકા સહિત અનેક દેશોમાંથી વધારાનો સપ્લાય

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં અવરોધ ઉભો થતાં સરકારે કાચા તેલ અને એલપીજીના આયાત સ્ત્રોતોમાં વૈવિધ્ય લાવવાનો નિર્ણય કર્યો. ભારતે અમેરિકા પાસેથી એલપીજીની વધારાની ખેપો મંગાવી, જ્યારે અલ્જીરિયા, જાપાન અને કેનેડા જેવા દેશો સાથે પણ વૈકલ્પિક સપ્લાય વ્યવસ્થા ઉભી કરવામાં આવી. આ ઉપરાંત ઊર્જા માળખાકીય સુવિધાઓને વધુ મજબૂત બનાવવાના પ્રયાસો પણ હાથ ધરવામાં આવ્યા, જેના કારણે વૈશ્વિક સંકટ છતાં દેશના ગ્રાહકોને ગેસ અને ઇંધણની અછતનો સામનો કરવો પડ્યો નહીં.

હોર્મુઝ સંકટનો સફળતાપૂર્વક સામનો

ફેબ્રુઆરીમાં ઈરાન પર અમેરિકા અને ઈઝરાયલના હુમલા બાદ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં જહાજોની અવરજવર પર ગંભીર અસર પડી હતી. વિશ્વના મોટા ભાગના કાચા તેલના પરિવહન માટે મહત્વપૂર્ણ ગણાતો આ સમુદ્રી માર્ગ પ્રભાવિત થતાં અનેક દેશોમાં ઊર્જા પુરવઠાને લઈને ચિંતા વધી હતી. જોકે ભારત સરકારે સમયસર વ્યૂહાત્મક આયોજન કરીને સંભવિત સંકટને ટાળવામાં સફળતા મેળવી. કેન્દ્રીય મંત્રીના જણાવ્યા મુજબ, આ સમગ્ર સમયગાળા દરમિયાન દેશમાં રસોઈ ગેસ અને ઇંધણનો પુરવઠો સતત જાળવી રાખવામાં આવ્યો હતો.

કાળાબજાર રોકવા ડિજિટલ વ્યવસ્થા અમલમાં

સરકારે સંકટ દરમિયાન માત્ર પુરવઠો જ સુનિશ્ચિત કર્યો નહોતો, પરંતુ એલપીજીની કાળાબજારી અટકાવવા માટે પણ કડક પગલાં લીધા હતા. ગેસ સિલિન્ડરના વિતરણ માટે ડિજિટલ ઓથેન્ટિકેશન કોડ ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યો, જેથી પુરવઠામાં કોઈ ગેરરીતિ ન થાય. ઉપરાંત માર્ચ મહિનામાં ઇંધણ પરની કેન્દ્રીય એક્સાઇઝ ડ્યુટીમાં પ્રતિ લિટર 10 રૂપિયાનો ઘટાડો કરીને ગ્રાહકોને પણ રાહત આપવામાં આવી હતી.

ઊર્જા સુરક્ષાને પ્રાથમિકતા

કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ જણાવ્યું કે ભારતે ઊર્જા સુરક્ષાને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપીને સંકટ દરમિયાન ઝડપી નિર્ણયો લીધા હતા. વૈશ્વિક સ્તરે ઊભા થયેલા ઊર્જા સંકટની અસર દેશના સામાન્ય નાગરિકો પર ન પડે તે માટે સરકાર દ્વારા ઉત્પાદન વધારવાથી લઈને વૈકલ્પિક આયાત, પુરવઠા વ્યવસ્થાપન અને કાળાબજારી સામે કડક કાર્યવાહી જેવા અનેક પગલાં સફળતાપૂર્વક અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા હતા.