Indian Railways: ટ્રેનમાંથી કરોડોની ચાદર-કંબળની ચોરી! RTIમાં સામે આવ્યા ચોંકાવનારા આંકડા
RTIના ખુલાસા મુજબ જાન્યુઆરી 2022થી મે 2026 વચ્ચે ભારતીય રેલવેના AC કોચમાંથી 1.27 કરોડથી વધુ બેડરોલ સામાન ગાયબ થયો છે. આ ચોરીથી ₹104.51 કરોડનું નુકસાન થયું છે.
મુખ્ય મુદ્દા
- RTIમાં ભારતીય રેલવેના AC કોચમાંથી 1.27 કરોડથી વધુ બેડરોલ વસ્તુઓ ગાયબ હોવાનો ખુલાસો.
- સૌથી વધુ 46.54 લાખ ફેસ ટુવાલની ચોરી થઈ.
- ચાર વર્ષમાં રેલવેને ₹104.51 કરોડનું નુકસાન.
- બીકાનેર ડિવિઝનમાં સૌથી વધુ ચોરીના કેસ નોંધાયા.
- ચોરીનો બોજો કોચ એટેન્ડન્ટ અને સપ્લાય કોન્ટ્રાક્ટરો પર પડી રહ્યો છે.
નવી દિલ્હી
ભારતીય રેલવેની AC ટ્રેનોમાં મુસાફરોને આપવામાં આવતી મફત બેડરોલ સુવિધામાંથી દર વર્ષે લાખો વસ્તુઓ ગાયબ થઈ રહી છે. માહિતી અધિકાર કાયદા (RTI) હેઠળ પ્રાપ્ત વિગતો મુજબ, જાન્યુઆરી 2022થી મે 2026 દરમિયાન AC કોચમાંથી 1.27 કરોડથી વધુ બેડરોલ વસ્તુઓ ગુમ થઈ ગઈ છે. આ ચોરીના કારણે રેલવેને દર વર્ષે કરોડો રૂપિયાનું નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
સૌથી વધુ શું ચોરાય છે?
RTIના આંકડા મુજબ સૌથી વધુ ફેસ ટુવાલની ચોરી થાય છે. છેલ્લા ચાર વર્ષમાં 46.54 લાખ ફેસ ટુવાલ ગાયબ થયા છે.
તે ઉપરાંત:
- 41.13 લાખ ચાદરો
- 23.59 લાખ તકિયાના કવર
- 12.95 લાખ કંબળ
- 2.76 લાખ તકિયા
ગાયબ થયા હોવાનું નોંધાયું છે. વર્ષ 2022થી 2025 દરમિયાન આવી ચોરીઓમાં અંદાજે 56 ટકા વધારો નોંધાયો છે.
કયા શહેરોમાં સૌથી વધુ ચોરી?
દેશના સાત રેલવે ઝોનના 10 ડિવિઝનમાં કુલ ચોરીના લગભગ 67 ટકા કેસ નોંધાયા છે.
સૌથી વધુ ચોરી નીચેના ડિવિઝનોમાં થઈ હોવાનું સામે આવ્યું છે:
- બીકાનેર
- રાંચી
- દિલ્હી
- મુંબઈ
- જોધપુર
- અમદાવાદ
- દાનાપુર
જ્યારે તિરુચિરાપલ્લી અને પાલક્કડ ડિવિઝનમાં આવી કોઈ ચોરી નોંધાઈ નથી.
₹104 કરોડથી વધુનું નુકસાન
આ ચાર વર્ષ દરમિયાન બેડરોલ સપ્લાય કરનારા કોન્ટ્રાક્ટરોને કુલ ₹104.51 કરોડનું નુકસાન થયું હોવાનું RTIમાં જણાવાયું છે.
આ નુકસાનનો સીધો પ્રભાવ કોચ એટેન્ડન્ટ પર પડે છે. અનેક એટેન્ડન્ટના જણાવ્યા મુજબ ચોરી થયેલા સામાનની કિંમત તેમના પગારમાંથી કાપી લેવામાં આવે છે. કેટલાક કર્મચારીઓના દર મહિને ₹2,000થી ₹3,000 સુધી કપાઈ જાય છે, જ્યારે તેમની દૈનિક મજૂરી આશરે ₹700 જેટલી હોય છે.
ચોરી રોકવા રેલવેના પ્રયાસો
રેલવે મંત્રાલયે આ મુદ્દાને ગંભીર ગણાવ્યો છે. જોકે, અત્યાર સુધી કર્મચારીઓની સંડોવણીના કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી.
ચોરી અટકાવવા માટે રેલવે દ્વારા નીચેના પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે:
- કોચમાં CCTV દેખરેખ
- ‘કોચ મિત્ર’ એપનો ઉપયોગ
- કર્મચારીઓની કાઉન્સેલિંગ
- સ્ટાફનું પોલીસ વેરિફિકેશન
- સ્ટેશન પહોંચતા 30 મિનિટ પહેલાં મુસાફરો પાસેથી બેડરોલ પરત લેવાની વ્યવસ્થા
તથ્ય
| મુદ્દો | વિગતો |
|---|---|
| સમયગાળો | જાન્યુઆરી 2022 – મે 2026 |
| કુલ ગાયબ વસ્તુઓ | 1.27 કરોડથી વધુ |
| સૌથી વધુ ચોરી | 46.54 લાખ ફેસ ટુવાલ |
| ગાયબ ચાદરો | 41.13 લાખ |
| ગાયબ કંબળ | 12.95 લાખ |
| કુલ નુકસાન | ₹104.51 કરોડ |
| સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત ડિવિઝન | બીકાનેર |
| ચોરી રોકવાના પગલાં | CCTV, કોચ મિત્ર એપ, પોલીસ વેરિફિકેશન, કાઉન્સેલિંગ |
આગળ શું?
રેલવે માટે મુસાફરોને ગુણવત્તાયુક્ત સુવિધા આપવાની સાથે આ પ્રકારની ચોરી અટકાવવી પણ મોટો પડકાર બની છે. જો ચોરી પર નિયંત્રણ નહીં આવે તો માત્ર આર્થિક નુકસાન જ નહીં, પરંતુ મુસાફરોને આપવામાં આવતી સેવાઓ પર પણ તેની અસર પડી શકે છે.

