અમદાવાદ
ગુજરાત રાજ્યમાં ટ્રાફિક નિયમોના પાલન અને વ્યવસ્થાને વધુ પારદર્શક તથા ડિજિટલ બનાવવા માટે રાજ્ય સરકાર દ્વારા એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. 12મી ઓગસ્ટ 2026થી રાજ્યમાં ‘નેક્સ્ટ જનરેશન ચલણ સિસ્ટમ’નો સત્તાવાર રીતે અમલ શરૂ કરી દેવામાં આવ્યો છે. આ નવી સિસ્ટમ હેઠળ ટ્રાફિકના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર વાહનચાલકો સામે હવે અગાઉ કરતાં વધુ કડક અને સમયબદ્ધ કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
ઈ-ચલણ અને ફિઝિકલ ચલણ માટે નક્કી કરાઈ સમયમર્યાદા
નવી સિસ્ટમની મુખ્ય વિશેષતા તેની સમયમર્યાદા છે. હવે ટ્રાફિક નિયમનો ભંગ કરનાર વાહનચાલકને કોઈપણ પ્રકારના વિલંબ વગર નોટિસ મળી રહેશે. નવા નિયમો મુજબ, જો કોઈ વાહનચાલક ટ્રાફિકના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરે છે, તો તેને ઘટનાના 3 દિવસની અંદર ડિજિટલ માધ્યમથી એટલે કે SMS કે ઈ-મેઈલ દ્વારા ઈ-ચલણ મોકલી દેવું ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું છે. બીજી તરફ, કાગળ પરનું ફિઝિકલ ચલણ (નોટિસ) મોકલવા માટે 15 દિવસની સમયમર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે. આ વ્યવસ્થાથી વાહનચાલકોને તેમના પર થયેલા દંડ વિશે સમયસર જાણકારી મળી રહેશે.
અપીલ માટે 45 દિવસ અને દંડ ભરવા માટે 30 દિવસની રાહત
સરકારે આ નવી પ્રક્રિયામાં વાહનચાલકોને પોતાની વાત રજૂ કરવાની તક પણ આપી છે. જો કોઈ વાહનચાલકને તેમના પર કરવામાં આવેલા ચલણ સામે કોઈ વાંધો હોય અથવા તે તેને ખોટું માનતા હોય, તો તેઓ 45 દિવસની અંદર સક્ષમ ઓથોરિટી અથવા કોર્ટમાં અપીલ કરી શકે છે. જો આ 45 દિવસની સમયમર્યાદામાં વાહનચાલક દ્વારા કોઈ અપીલ કરવામાં નહીં આવે, તો તંત્ર એમ માની લેશે કે વાહનચાલકને પોતાનો ગુનો સ્વીકાર્ય છે. ત્યારબાદ, દંડની રકમ ઓનલાઈન ભરપાઈ કરવા માટે વાહનચાલકને વધારાના 30 દિવસનો સમય આપવામાં આવશે.
દંડ ન ભરનાર વાહનો થશે ‘Not to be Transacted’
નવી ટ્રાફિક ચલણ વ્યવસ્થામાં દંડની ચુકવણી પ્રત્યે ગંભીરતા દાખવવામાં આવી છે. જો કોઈ વાહનચાલક નિર્ધારિત સમયગાળામાં દંડની રકમ ચૂકવવામાં નિષ્ફળ જશે, તો કેન્દ્રીય ‘વાહન’ (VAHAN) પોર્ટલ પર તે વાહનની પ્રોફાઈલ સામે “Not to be Transacted” (વ્યવહાર કરવા યોગ્ય નથી) એવું સ્ટેટસ નોંધી દેવામાં આવશે. આ નોંધ થવાથી વાહનની લે-વેચ, નામ ટ્રાન્સફર (RC Transfer) કે RTOને લગતા અન્ય કોઈ પણ પ્રકારના કામકાજ સ્થગિત થઈ જશે.
ગંભીર કિસ્સાઓમાં વાહન ડિટેઈન કરવાની સત્તા
માત્ર ઓનલાઈન પ્રતિબંધ જ નહીં, પરંતુ ગંભીર કિસ્સાઓમાં અથવા જો લાંબા સમય સુધી દંડની રકમ બાકી રહેશે, તો ટ્રાફિક પોલીસને વાહન જપ્ત (Detain) કરવાની પણ સત્તા આપવામાં આવી છે. વાહનચાલકો માટે સલાહ છે કે તેઓ સત્તાવાર પરિવહન ઈ-ચલણ પોર્ટલ પર જઈને પોતાનો વાહન નંબર અથવા ચલણ નંબર દાખલ કરી નિયમિતપણે પોતાના ચલણની સ્થિતિ તપાસતા રહે અને દંડની રકમ સમયસર ભરી દે, જેથી ભવિષ્યમાં કોઈપણ પ્રકારની કાયદાકીય મુશ્કેલીનો સામનો ન કરવો પડે.
