SCO બેઠકમાં રાજનાથ સિંહનો આતંકવાદ સામે એકજૂથ થઈ લડવાનો હુંકાર: આતંકીઓને આશ્રય આપનારાઓ માટે પણ કોઈ સ્થાન નહીં

તાજિકિસ્તાનના દુશાંબેમાં SCOની 25મી બેઠકને સંબોધતાં રક્ષામંત્રીએ કહ્યું—આતંકવાદ સામે કોઈ બેવડાં ધોરણો ન ચાલે; ભારતે 2026-2030ના બહુપક્ષીય વેપાર અને આર્થિક સહયોગ કાર્યક્રમને સમર્થન આપ્યું

નવી દિલ્હી/દુશાંબે

ભારતના રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહે આતંકવાદને શાંતિ અને વિકાસ સામેના ગંભીર જોખમોમાંનો એક ગણાવી શાંઘાઈ કોઓપરેશન ઓર્ગેનાઇઝેશન (SCO)ના સભ્ય દેશોને આતંકવાદના સમગ્ર માળખાને ખતમ કરવા માટે એકજૂથ થઈને નક્કર પગલાં ભરવા અપીલ કરી છે. તાજિકિસ્તાનની રાજધાની દુશાંબેમાં 20 ઑક્ટોબર, 2026ના રોજ યોજાયેલી SCO કાઉન્સિલ ઑફ હેડ્સ ઑફ ગવર્નમેન્ટની 25મી બેઠકને સંબોધતાં તેમણે આતંકવાદને કોઈ પણ સંજોગોમાં યોગ્ય ઠેરવી શકાય નહીં તેમ સ્પષ્ટ કર્યું હતું.

રાજનાથ સિંહે જણાવ્યું હતું કે આતંકવાદના કારણે નિર્દોષ લોકોનાં જીવ જાય છે, રોકાણ અને વેપારને નુકસાન પહોંચે છે, સમાજમાં કટ્ટરપંથી વિચારધારા ફેલાય છે અને યુવાનોની તકો છીનવાઈ જાય છે. આતંકવાદ સામેની લડાઈમાં કોઈ બેવડાં ધોરણો ન હોવાં જોઈએ. આતંકવાદીઓને નાણાં પૂરાં પાડનારાઓ, તેમને સમર્થન આપનારાઓ કે આશ્રય આપનારાઓ માટે પણ કોઈ સ્થાન ન હોવું જોઈએ, એમ તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું.

આર્થિક સહયોગ અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા પર ભાર

રક્ષામંત્રીએ ઑગસ્ટ-સપ્ટેમ્બર 2026માં બિશ્કેક ખાતે યોજાયેલી SCO સમિટ દરમિયાન વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સુરક્ષા, કનેક્ટિવિટી અને વિકાસની તકો અંગે નક્કર પગલાં ભરવાની જરૂરિયાત પર આપેલા ભારનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે SCOએ સાર્વભૌમ સમાનતા, સર્વસંમતિ અને પરસ્પર સન્માનના સિદ્ધાંતોનું પાલન કરવું જોઈએ. માત્ર નવી સંસ્થાઓ ઊભી કરવાથી સફળતા મળતી નથી; દરેક વ્યવસ્થાનો હેતુ સ્પષ્ટ હોવો જોઈએ અને તેનો લાભ સભ્ય દેશોને મળવો જોઈએ.

વૈશ્વિક સ્તરે ભૂરાજકીય તણાવ, વેપાર અને પુરવઠા સાંકળમાં વિક્ષેપ, ઊર્જા તથા ખાદ્ય સુરક્ષાની ચિંતાઓ અને ટેક્નોલોજી ક્ષેત્રે વધતી અસમાનતાનો ઉલ્લેખ કરતાં તેમણે મજબૂત પુરવઠા સાંકળો વિકસાવવા, વેપાર-રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવા અને ટેક્નોલોજીનો વિકાસલક્ષી ઉપયોગ કરવા પર ભાર મૂક્યો હતો. ભારતે 2026થી 2030ના સમયગાળા માટેના બહુપક્ષીય વેપાર અને આર્થિક સહયોગ કાર્યક્રમની કાર્યયોજનાને સમર્થન આપ્યું હતું.

કનેક્ટિવિટી માટે દેશોની સંપ્રભુતાનું સન્માન જરૂરી

રાજનાથ સિંહે જણાવ્યું હતું કે પ્રાદેશિક સમૃદ્ધિ માટે દેશો વચ્ચેની કનેક્ટિવિટી મહત્ત્વપૂર્ણ છે. ઇન્ટરનેશનલ નોર્થ-સાઉથ ટ્રાન્સપોર્ટ કોરિડોર અને ચાબહાર બંદર જેવી પહેલો મધ્ય એશિયાને વિશાળ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારો સાથે જોડવામાં નોંધપાત્ર ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

જોકે, તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે કનેક્ટિવિટીની દરેક પહેલ સંબંધિત દેશો સાથે પરામર્શ કરીને અને તેમની સંપ્રભુતા તથા પ્રાદેશિક અખંડિતતાનું સન્માન કરીને જ હાથ ધરવી જોઈએ. આ સિદ્ધાંતોનું પાલન ન કરતા પ્રોજેક્ટ લાંબા ગાળે ટકાઉ બની શકતા નથી. તેમણે કસ્ટમ્સ પ્રક્રિયા સરળ બનાવવા, ડિજિટલ દસ્તાવેજીકરણ વધારવા, લોજિસ્ટિક્સ સુધારવા અને વેપાર ખર્ચ ઘટાડવા માટે સમાન ધોરણો ધરાવતા ડિજિટલ ઉકેલો અપનાવવાની પણ હિમાયત કરી હતી.

યુવાનો, ખેડૂતો અને નાના વ્યવસાયોને મળવો જોઈએ લાભ

ભારતના વિકાસનો ઉલ્લેખ કરતાં રક્ષામંત્રીએ ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, નાણાકીય સમાવેશ અને સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમની સિદ્ધિઓ રજૂ કરી હતી. તેમણે મહિલા-આગેવાની હેઠળના વિકાસને પણ ભારતની મહત્ત્વપૂર્ણ પ્રાથમિકતા ગણાવી હતી.

તેમણે કહ્યું કે SCOની સફળતા માત્ર બેઠકો કે કરારોની સંખ્યાથી નહીં, પરંતુ યુવાનો માટે ઊભી થતી તકો, ઉદ્યોગસાહસિકો માટે ખુલતાં નવાં બજારો અને ખેડૂતો તથા નાના વેપારીઓ સુધી પહોંચતી ટેક્નોલોજીથી માપવી જોઈએ.

આ ઉપરાંત, તેમણે ઇન્ટરનેશનલ સોલર એલાયન્સ, કોએલિશન ફોર ડિઝાસ્ટર રેઝિલિયન્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, મિશન LiFE અને ગ્લોબલ બાયોફ્યુઅલ એલાયન્સ જેવી પહેલો દ્વારા સ્વચ્છ ઊર્જા, પર્યાવરણ સંરક્ષણ અને આપત્તિ સામે ટકી શકે તેવા માળખાના વિકાસમાં ભારતના યોગદાનનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો.

SCOની બેઠકમાં સંયુક્ત ઘોષણાપત્ર સ્વીકારાયું

બેઠક દરમિયાન સભ્ય દેશો વચ્ચેના બહુપક્ષીય વેપાર અને આર્થિક સહયોગની પ્રગતિની સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. પરિવહન, નાણાં, ડિજિટલ અર્થતંત્ર અને સામાજિક વિકાસ ક્ષેત્રે સહયોગ વધારવા અંગે પણ ચર્ચા થઈ હતી.

બેઠકમાં પ્રતિનિધિમંડળોના વડાઓએ SCO કાઉન્સિલ ઑફ હેડ્સ ઑફ ગવર્નમેન્ટની 25મી બેઠકનું સંયુક્ત ઘોષણાપત્ર સ્વીકાર્યું હતું. તેમાં વર્ષ 2027નું SCO બજેટ, સંબંધિત નાણાકીય અને વહીવટી નિર્ણયો તેમજ 2026-2030 માટેની બહુપક્ષીય વેપાર અને આર્થિક સહયોગ કાર્યક્રમની કાર્યયોજનાનો સમાવેશ થાય છે.

રાજનાથ સિંહે SCOના 25 વર્ષના પાયાને વધુ મજબૂત બનાવી સર્વસંમતિ આધારિત સહયોગ અને નક્કર પરિણામો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની અપીલ કરી હતી. તેમણે આ વર્ષના અંતમાં ભારત દ્વારા યોજાનારા પ્રથમ SCO સિવિલાઇઝેશનલ ડાયલોગ ફોરમમાં ભાગ લેવા સભ્ય દેશોને આમંત્રણ પણ આપ્યું હતું. ભારત 2017થી SCOનું પૂર્ણ સભ્ય છે અને સંગઠનની વિવિધ પ્રવૃત્તિઓમાં સક્રિય ભાગીદારી નોંધાવી રહ્યું છે.