કડક ઇમિગ્રેશન નીતિ, સ્ટડી પરમિટના નિયમો અને વધતા ખર્ચના કારણે કૅનેડાની લોકપ્રિયતાને મોટો ફટકો

નવી દિલ્હી
ક્યારેક ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓની પ્રથમ પસંદગી રહેલું કૅનેડા હવે આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓની ઘટતી સંખ્યાના પડકારનો સામનો કરી રહ્યું છે. કૅનેડા જતાં વિદેશી વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં આ વર્ષે લગભગ 60 ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે. ખાસ કરીને ભારતીય વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં થયેલો ઘટાડો કૅનેડાની કોલેજો અને યુનિવર્સિટીઓ માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો છે. કૅનેડાના વડાપ્રધાન માર્ક કાર્નીએ પણ આ સ્થિતિને સ્વીકારીને જણાવ્યું છે કે સરકાર ઇમિગ્રેશન સિસ્ટમ પર ફરી નિયંત્રણ મેળવી રહી છે.
વિદેશી વિદ્યાર્થીઓની આવકમાં મોટો ઘટાડો
ઓટાવાથી મળતી માહિતી અનુસાર, કૅનેડામાં આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓના આગમનમાં 2025 દરમિયાન ભારે ઘટાડો નોંધાયો છે. કૅનેડાના વડાપ્રધાન માર્ક કાર્નીએ જણાવ્યું કે તેમની સરકાર ઇમિગ્રેશન વ્યવસ્થાને વધુ ટકાઉ અને વિશ્વસનીય બનાવવા માટે પગલાં લઈ રહી છે.
તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા સમયગાળામાં શરણાર્થી દાવાઓમાં ઘટાડો થયો છે, અસ્થાયી વિદેશી કામદારોની સંખ્યા ઘટી છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓના આગમનમાં પણ લગભગ 60 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. સરકારનો હેતુ એવી ઇમિગ્રેશન વ્યવસ્થા ઉભી કરવાનો છે જેમાં દેશની જરૂરિયાતો અને લાંબા ગાળાના હિતોનું ધ્યાન રાખવામાં આવે.
ભારતીય વિદ્યાર્થીઓનો હિસ્સો પણ ઘટ્યો
કૅનેડા વર્ષોથી ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ માટે સૌથી પસંદગીના દેશોમાં સામેલ રહ્યું છે. ખાસ કરીને પંજાબ અને ગુજરાત સહિત ભારતના અનેક રાજ્યોમાંથી મોટી સંખ્યામાં વિદ્યાર્થીઓ કૅનેડામાં ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે જતા રહ્યા છે.
પરંતુ હવે સ્થિતિ બદલાઈ રહી છે. વર્ષ 2023માં કૅનેડામાં આવતા આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓમાં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓનો હિસ્સો 51.6 ટકા હતો, જે સપ્ટેમ્બર 2025 સુધી ઘટીને માત્ર 8.1 ટકા રહ્યો છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ હવે કૅનેડાની જગ્યાએ અન્ય દેશોને વધુ મહત્વ આપી રહ્યા છે.
કડક નિયમોએ વધારી મુશ્કેલી
કૅનેડાની સરકાર દ્વારા સ્ટડી પરમિટ માટેના નિયમોમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. વિદ્યાર્થીઓ માટે વધુ નાણાકીય ક્ષમતા સાબિત કરવી, જરૂરી દસ્તાવેજોની કડક તપાસ અને વિઝા પ્રક્રિયામાં વધતી સ્પર્ધાએ અરજી કરવી મુશ્કેલ બનાવી છે.
આ ઉપરાંત પોસ્ટ-ગ્રેજ્યુએશન વર્ક પરમિટના નિયમોમાં પણ ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. અગાઉ અભ્યાસ બાદ કામ અને સ્થાયી થવાની શક્યતા કૅનેડાને આકર્ષક બનાવતી હતી, પરંતુ નવા નિયમો પછી ઘણા વિદ્યાર્થીઓ ફરી વિચારવા મજબૂર બન્યા છે.
લોકપ્રિય ફાસ્ટ ટ્રેક વિઝા સિસ્ટમમાં પણ ફેરફાર
ભારતીય વિદ્યાર્થીઓમાં લોકપ્રિય રહેલી સ્ટુડન્ટ ડાયરેક્ટ સ્ટ્રીમ (SDS) સિસ્ટમમાં પણ ફેરફારો થયા છે. આ સિસ્ટમ હેઠળ ચોક્કસ શરતો પૂરી કરનારા વિદ્યાર્થીઓ માટે વિઝા પ્રક્રિયા ઝડપી બનતી હતી. હવે નિયમોમાં ફેરફાર થતાં વિદ્યાર્થીઓને વધુ કડક પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડે છે.
વિદ્યાર્થીઓ હવે અન્ય દેશો તરફ વળી રહ્યા છે
કૅનેડાની બદલાયેલી નીતિઓના કારણે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ અમેરિકા, બ્રિટન, ઓસ્ટ્રેલિયા અને યુરોપના અન્ય દેશોમાં અભ્યાસની તકો શોધી રહ્યા છે. પરિવાર પણ હવે વિદેશ અભ્યાસ માટે મોટું રોકાણ કરતા પહેલાં વધુ સાવચેતી રાખી રહ્યા છે.
વિશેષજ્ઞોના મતે, કૅનેડા માટે પડકાર એ છે કે તે ઇમિગ્રેશન નિયંત્રણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય શિક્ષણ ક્ષેત્ર વચ્ચે યોગ્ય સંતુલન જાળવી શકે. જો સ્થિતિ લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહેશે તો કૅનેડાની શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને આર્થિક અસર પણ પડી શકે છે.
