દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે જેવા હાઈવે પર 120 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપ સુધી મેમો નહીં મોકલવા સૂચના; નિર્ધારિત મર્યાદા કરતાં 20 ટકા વધુ ઝડપે પણ રાહત આપવાની વાત, જોકે સ્પીડ લિમિટમાં સત્તાવાર ફેરફાર નહીં
નવી દિલ્હી:
દેશના એક્સપ્રેસવે પર વાહન ચલાવતા વાહનચાલકો માટે કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ સ્પીડિંગ મેમોને લઈને મહત્વનું નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે જણાવ્યું છે કે એક્સપ્રેસવે પર 120 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપ સુધી વાહન ચલાવવા બદલ વાહનચાલકોને મેમો મોકલવામાં ન આવે. એટલું જ નહીં, નિર્ધારિત ઝડપ મર્યાદા કરતાં 20 ટકા વધુ ઝડપે વાહન ચલાવવાના કિસ્સામાં પણ બિનજરૂરી દંડ ન થાય તેવા નિર્દેશ આપ્યા હોવાનું તેમણે જણાવ્યું હતું.
ગડકરીના આ નિવેદનથી એક્સપ્રેસવે પર મુસાફરી કરતા વાહનચાલકોમાં ચર્ચા શરૂ થઈ છે. ખાસ કરીને દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે જેવા આધુનિક અને લાંબા અંતરના હાઈવે પર સ્પીડ કેમેરા દ્વારા થતા ઈ-ચલણ અંગે વાહનચાલકોને રાહત મળી શકે તેવી શક્યતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.
120થી 144 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપ અંગે શું કહ્યું?
કન્ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન ઇન્ડસ્ટ્રી (CII)ના એક કાર્યક્રમમાં દેશના હાઈવેના વિકાસ અને ભવિષ્ય અંગે ચર્ચા દરમિયાન નીતિન ગડકરીએ આ નિવેદન આપ્યું હતું. તેમણે જણાવ્યું હતું કે 120 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપ સુધી વાહન ચલાવવા બદલ કોઈ નોટિસ મોકલવી જોઈએ નહીં.
તેમણે વધુમાં કહ્યું હતું કે જો કોઈ વાહનચાલક 120 કિમી પ્રતિ કલાકની નિર્ધારિત ઝડપ કરતાં 20 ટકા વધુ એટલે કે આશરે 144 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે વાહન ચલાવે તો પણ તેને જવા દેવો જોઈએ. જોકે, આ મર્યાદાથી પણ વધુ ઝડપે વાહન ચલાવનાર સામે ભારે દંડની કાર્યવાહી થવી જોઈએ.
ગડકરીના જણાવ્યા અનુસાર, દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે જેવા મોટા હાઈવે પર વાહનચાલકોને મળતી બિનજરૂરી મેમો નોટિસ ઘટાડવાના હેતુથી આ સૂચના આપવામાં આવી છે.
સ્પીડ લિમિટમાં સત્તાવાર ફેરફાર નથી
આ નિવેદનને લઈને એક મહત્વની બાબત સમજવી જરૂરી છે. ગડકરીએ મેમો મોકલવાની કાર્યવાહી અને નિયમોના અમલીકરણ અંગે સૂચના આપવાની વાત કરી છે, પરંતુ તેનો અર્થ એવો નથી કે દેશના તમામ એક્સપ્રેસવે પર ઝડપ મર્યાદામાં સત્તાવાર ફેરફાર કરી દેવામાં આવ્યો છે.
વાહનચાલકોએ સંબંધિત એક્સપ્રેસવે પર દર્શાવેલી ઝડપ મર્યાદા અને સ્થાનિક ટ્રાફિક નિયમોનું પાલન કરવું જરૂરી છે. રસ્તાની સ્થિતિ, વાહનનો પ્રકાર અને અન્ય નિયમો પ્રમાણે ઝડપ મર્યાદા અલગ હોઈ શકે છે.
AI ટેક્નોલોજીથી ટ્રાફિક વ્યવસ્થા સુધારવા ભાર
ગડકરીએ દેશમાં વધી રહેલા હાઈવે નેટવર્ક પર ટ્રાફિક વ્યવસ્થા વધુ સુદૃઢ બનાવવા માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) આધારિત એડવાન્સ ટ્રાફિક મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ (ATMS) અમલમાં મૂકવા ઉદ્યોગ જગતને સહયોગ આપવા અપીલ કરી હતી.
આ ટેક્નોલોજીની મદદથી લેન-શિસ્તનું ઉલ્લંઘન, ટ્રાફિક નિયમોનો ભંગ અને હાઈવે પર થતી અન્ય ગેરરીતિઓ પર નજર રાખી શકાશે. આધુનિક સિસ્ટમથી ટ્રાફિકનું સંચાલન વધુ અસરકારક બનવાની આશા છે.
E20 પેટ્રોલના વિરોધને પેઇડ પ્રોપેગેન્ડા ગણાવ્યો
કાર્યક્રમ દરમિયાન ગડકરીએ E20 પેટ્રોલ અંગે થઈ રહેલા વિરોધ અને ટીકાઓનો પણ જવાબ આપ્યો હતો. તેમણે આ વિરોધને ‘પેઇડ પ્રોપેગેન્ડા’ ગણાવ્યો હતો. તેમના જણાવ્યા મુજબ, વર્ષ 2022થી દેશમાં આશરે 4 કરોડ કાર અને 20 કરોડ ટૂ-વ્હીલર્સ E20 ફ્યુઅલનો ઉપયોગ કરી રહ્યાં છે.
તેમણે સવાલ ઉઠાવ્યો હતો કે અત્યાર સુધી E20 ઇંધણના કારણે કેટલાં વાહનો ખરાબ થયાં છે? નોંધનીય છે કે આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે કેન્દ્ર સરકારે સેન્ટ્રલ મોટર વ્હીકલ રૂલ્સ, 1989માં સુધારો કરીને ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનોને 100 ટકા ઇથેનોલ એટલે કે E100 પર ચલાવવાની મંજૂરી આપી છે.
આમ, ગડકરીના નિવેદનથી એક તરફ એક્સપ્રેસવે પર સ્પીડિંગ મેમો અંગે રાહતની ચર્ચા શરૂ થઈ છે, તો બીજી તરફ AI આધારિત ટ્રાફિક વ્યવસ્થા અને વૈકલ્પિક ઇંધણને પ્રોત્સાહન આપવાની કેન્દ્ર સરકારની નીતિ પણ ચર્ચામાં આવી છે.
