ભારતીય ટેનિસનું બદલાતું સ્વરૂપ : પડકારો વચ્ચે TPL આશાનું નવું મંચ બની રહ્યું છે

ભારતની નંબર-2 સિંગલ્સ ખેલાડી વૈષ્ણવી અડકરે ઇજાઓ, આર્થિક પડકારો, સ્પોન્સરશિપ અને ટેનિસના ભવિષ્ય અંગે વિચારો વ્યક્ત કર્યા

અમદાવાદ

ભારતીય ટેનિસ હવે માત્ર રમત પૂરતું સીમિત રહ્યું નથી, પરંતુ તે એક વિશાળ અને વિકસતા સ્પોર્ટ્સ પ્લેટફોર્મ તરીકે આગળ વધી રહ્યું છે. ટેનિસ પ્રીમિયર લીગ (TPL) જેવી પહેલોએ દેશમાં ટેનિસને નવી ઓળખ અપાવવાની સાથે ઉભરતા ખેલાડીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરના ખેલાડીઓ સાથે રમવાનો અનુભવ અને પોતાની પ્રતિભા સાબિત કરવાની તક આપી છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં TPLનું વિસ્તરણ અને લોકપ્રિયતા સતત વધી રહી છે. ભારતની નંબર-2 સિંગલ્સ ખેલાડી વૈષ્ણવી અડકર સાથેની મુલાકાતમાં તેમણે ભારતીય ટેનિસની સ્થિતિ, ખેલાડીઓના પડકારો અને ભવિષ્યની દિશા અંગે વાત કરી હતી.

TPL ઉભરતા ખેલાડીઓ માટે મહત્વનું પ્લેટફોર્મ

વૈષ્ણવી અડકરના મતે, ટેનિસ પ્રીમિયર લીગ ભારતીય ટેનિસ માટે એક મહત્વપૂર્ણ પહેલ બની રહી છે. લીગ માત્ર મનોરંજન પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ યુવા અને ઉભરતા ખેલાડીઓને અનુભવી તથા ટોચના ખેલાડીઓ સાથે કોર્ટ શેર કરવાની તક આપે છે.

આવા મંચ પર રમવાથી ખેલાડીઓને ઉચ્ચ સ્તરની સ્પર્ધાનો અનુભવ મળે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય કક્ષાના ખેલાડીઓની રમતને નજીકથી સમજવાની તક મળે છે. ભારતમાં આવી સ્પર્ધાઓ અને લીગની સંખ્યા વધે તો ખેલાડીઓ માટે રમતની સાથે વ્યાવસાયિક કારકિર્દીના નવા રસ્તા પણ ખૂલી શકે છે.

ગંભીર ઈજા બાદ પુનરાગમન સૌથી મોટો પડકાર

વ્યાવસાયિક ખેલાડીની સફર હંમેશા સરળ હોતી નથી. ખાસ કરીને ACL જેવી ગંભીર ઈજા બાદ કોર્ટ પર પરત ફરવું શારીરિક ઉપરાંત માનસિક રીતે પણ મોટો પડકાર બની રહે છે. લાંબા સમય સુધી રમતથી દૂર રહેવાના કારણે રેન્કિંગ અને પોઈન્ટ્સ ગુમાવવા પડે છે અને પુનરાગમન બાદ ફરીથી પોતાની સ્થિતિ બનાવવી પડે છે.

વૈષ્ણવીએ જણાવ્યું કે ઈજાના સમયગાળા દરમિયાન પરિવાર અને મિત્રોના સહયોગનું વિશેષ મહત્વ હોય છે. સકારાત્મક વાતાવરણ ખેલાડીને ફરીથી કોર્ટ પર આવવાની હિંમત આપે છે. પુનરાગમન બાદ પણ જૂની ઈજા ફરી ન થાય તેની તકેદારી રાખવી પડે છે. પરિણામે શરૂઆતના તબક્કામાં ખેલાડી પોતાની સંપૂર્ણ ક્ષમતા સાથે રમી શકતો નથી અને ધીમે-ધીમે લય તથા આત્મવિશ્વાસ પાછો મેળવવો પડે છે.

ટેનિસ કારકિર્દી માટે આર્થિક પડકારો

ટેનિસ એક ખર્ચાળ રમત છે. ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચવા માટે કોચિંગ, ફિઝિયોથેરાપી, ટ્રેનર, ટૂર્નામેન્ટ ફી, વિદેશ પ્રવાસ અને હોટેલ સહિતના વિવિધ ખર્ચાઓ થાય છે. એક ખેલાડીની કારકિર્દીમાં આ ખર્ચ સતત ચાલુ રહે છે.

આ સ્થિતિમાં સ્પોન્સરશિપની ભૂમિકા ખૂબ મહત્વની બની જાય છે. TPL અને વિવિધ ટેનિસ એસોસિએશનો દ્વારા રમતને પ્રોત્સાહન મળવાથી ટેનિસ પ્રત્યે જાગૃતિ વધી રહી છે અને ખેલાડીઓને સ્પોન્સરશિપ મેળવવાની તકો પણ ઊભી થઈ રહી છે.

દેશમાં વધુ ટૂર્નામેન્ટ્સની જરૂર

વૈષ્ણવીના મતે ભારતમાં વધુમાં વધુ આંતરરાષ્ટ્રીય અને રાષ્ટ્રીય સ્તરની ટૂર્નામેન્ટ્સનું આયોજન થાય તે જરૂરી છે. જો ખેલાડીઓને દેશની અંદર જ વધુ સ્પર્ધાઓ રમવાની તક મળે તો વિદેશ પ્રવાસ, રહેવા અને અન્ય ખર્ચમાં ઘટાડો થઈ શકે છે.

દેશમાં જ સ્પર્ધાત્મક માહોલ ઊભો થવાથી ખેલાડીઓને સતત મેચ પ્રેક્ટિસ પણ મળી શકે છે. આ રીતે ખેલાડીઓની રમતની ગુણવત્તા જાળવી રાખવાની સાથે તેમની આર્થિક મુશ્કેલીઓમાં પણ ઘટાડો થઈ શકે છે.

માત્ર કોર્ટ નહીં, સંપૂર્ણ સપોર્ટ સિસ્ટમ જરૂરી

ભારતમાં ટેનિસના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં સુધારો થયો છે, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરના ખેલાડીઓ તૈયાર કરવા માટે માત્ર સારી કોર્ટ પૂરતી નથી. વૈષ્ણવીના મતે સ્ટ્રેન્થ એન્ડ કન્ડિશનિંગ કોચ, સ્પોર્ટ્સ સાયકોલોજિસ્ટ, પ્રોફેશનલ ફિઝિયોથેરાપિસ્ટ અને અન્ય નિષ્ણાતોની મજબૂત ટીમ પણ જરૂરી છે.

યુરોપિયન દેશોમાં મહિલા ટેનિસને મળતા વ્યાપક સપોર્ટ અને ખેલાડીઓના વિકાસ માટેની વ્યવસ્થાઓમાંથી ભારત ઘણું શીખી શકે છે. ગ્રાઉન્ડ લેવલથી જ ખેલાડીઓની યોગ્ય પસંદગી, તાલીમ અને લાંબા ગાળાના આયોજન પર ધ્યાન આપવાની જરૂર છે.

ભારતીય દર્શકોમાં ટેનિસ પ્રત્યે વધી રહ્યો છે રસ

ભારતમાં ટેનિસની લોકપ્રિયતા વધતી હોવાનું દર્શાવતું એક મહત્વનું પાસું એ પણ છે કે હવે મોટી સંખ્યામાં દર્શકો રાત્રિના મોડા સમયે પણ આંતરરાષ્ટ્રીય મેચો નિહાળી રહ્યા છે. અલ્કારાઝ જેવા વિશ્વસ્તરીય ખેલાડીઓની મેચો માટે ભારતીય ચાહકોમાં વધતો રસ રમત પ્રત્યેની જાગૃતિ અને લોકપ્રિયતાને દર્શાવે છે.

આ વધતા રસને ખેલાડીઓના વિકાસ સાથે જોડવાની જરૂર છે. જો ભારતમાં ભવિષ્યમાં ગ્રાન્ડ સ્લેમ વિજેતાઓ તૈયાર કરવા હોય તો ગ્રાસરૂટ સ્તરથી જ યોગ્ય આયોજન, આધુનિક તાલીમ સુવિધાઓ અને સતત સપોર્ટ સિસ્ટમ ઊભી કરવી પડશે.

ગ્રાન્ડ સ્લેમ વિજેતાઓનું સપનું

ભારતીય ટેનિસ માટે આગામી તબક્કો માત્ર ખેલાડીઓની સંખ્યા વધારવાનો નહીં, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે ટકી શકે તેવા ખેલાડીઓ તૈયાર કરવાનો છે. તેના માટે સરકાર, ટેનિસ એસોસિએશનો, ખાનગી સંસ્થાઓ, સ્પોન્સર્સ, કોચ અને ખેલાડીઓ—તમામે સાથે મળીને લાંબા ગાળાનું આયોજન કરવું જરૂરી છે.

TPL જેવી લીગ આ દિશામાં એક મંચ પૂરો પાડી રહી છે. હવે આ પ્રકારની પહેલને ગ્રાસરૂટ વિકાસ, ગુણવત્તાયુક્ત કોચિંગ, સ્પોર્ટ્સ સાયન્સ અને આર્થિક સહાય સાથે જોડવામાં આવે તો ભારતીય ટેનિસને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધુ મજબૂત બનાવવાની દિશામાં આગળ વધી શકાય છે.